Bosbessen, aronia en acai: hoe drie continenten naar hetzelfde grijpen

Ontdek waarom bessen uit heel verschillende werelddelen zoveel op elkaar lijken

Over de hele wereld zoeken planten naar manieren om zichzelf te beschermen tegen invloeden van buitenaf. Wat je eet op het gebied van bessen laat zien dat de natuur vaak voor dezelfde oplossingen kiest, ongeacht het continent. Voedingswetenschapper Linda de Vries (WUR) legt uit hoe geografisch verspreide bessen toch dezelfde krachtige eigenschappen delen. ## Bosbessen in Noord-Amerika Wie door de bossen van Noord-Amerika loopt, komt al snel wilde bosbessen tegen. Deze bessen zijn daar inheems en danken hun diepe blauwe kleur aan anthocyanen. Dit zijn plantaardige stoffen die een belangrijke rol spelen in de plant. De stof beschermt de bes tegen felle zon en andere omgevingsfactoren. Wanneer je deze bosbessen toevoegt aan je yoghurt of havermout, krijg je precies deze plantaardige stoffen binnen. Het is een eenvoudige manier om meer kleur aan je dagelijkse voeding toe te voegen zonder dat je ingewikkelde recepten nodig hebt. ## Aronia in Oost-Europa Verplaats je naar Oost-Europa en je komt een heel andere bes tegen: de aronia, ook wel bekend als de chokebes. Deze struik groeit goed in het koudere klimaat en wordt in de regio al generaties lang gebruikt in allerlei traditionele bereidingen. Wat opvalt aan de aronia is de enorm hoge concentratie anthocyanen. Onderzoek naar bessensoorten laat zien dat aronia tot de absolute top behoort qua gehalte aan deze plantenstoffen. De smaak is behoorlijk wrang en zuur, waardoor je ze zelden vers eet, maar in sappen of gedroogde Vorm komen ze veel voor. ## Acai in Zuid-Amerika Diep in het Amazonegebied groeit de acaibes aan palmsoorten langs de rivieroevers. Waar de Noord-Amerikaanse bosbes en de Oost-Europese aronia in mildere of koudere streken gedijen, vraagt het tropische regenwoud om een heel andere overlevingsstrategie van de plant. Toch bereikt de acaibes een vergelijkbaar antioxidantprofiel als de andere twee. De afgelopen decennia veroverde de bes de wereld als populair ingrediënt in bowls. Hoewel de marketing soms doorslaat, blijft de basisfeitelijkheid overeind dat ook deze vrucht rijk is aan de beschermende stoffen die de palm aanmaakt tegen de felle evenaarzon. ## Waarom deze gelijkenis geen toeval is De overeenkomst tussen deze drie bessen is geen toeval, maar het resultaat van ecologische druk. Planten in heel verschillende klimaten ontwikkelen vergelijkbare beschermende stoffen als reactie op intensieve UV-straling en klimaatsstress. De natuur gebruikt dezelfde biochemische gereedschappen aan de andere kant van de wereld. Dat verklaart waarom bessen van drie verschillende continenten zo'n vergelijkbaar profiel delen in je schaaltje yoghurt. Wil je hier meer over weten of je dieet aanpassen? Een arts of diëtist kan je adviseren over voeding die past bij jouw persoonlijke energiebalans.